سرمازدگی وبی برنامگی بازار، عامل گرانی محصولات کشاورزی
(دوشنبه 1393/08/26)
روزنامه ایران:
برخی تولیدات کشاورزی که سهم زیادی هم در سبد خانوار دارند در حال حاضر چند برابر قیمت ماههای پیش در بازار به فروش میرسد. محصولاتی مانند گوجه فرنگی و نارنگی نمونههایی از این نوع هستند .
البته این موضوع فقط مختص امسال نیست و هر سال در این مواقع تا قبل از برداشت محصول در شهرهای جنوبی قیمتها بشدت بالا میرود. دلایل مختلفی برای بالا رفتن قیمت برخی محصولات عنوان میشود که کاهش بارش در برخی استانها، سرمازدگی، نبود امکانات برای ذخایر کالا وکمبود کشتهای گلخانهای از جمله آن هاست اما با وجود همه این مشکلات چرا برای حل آن برنامهای نداریم مثلاً تولید گوجه فرنگی در تابستان امسال به حدی رسید که دولت برای متضرر نشدن کشاورزان مجبور شد آن را با قیمت تضمینی بخرد ولی اکنون هر کیلو گوجهفرنگی در بازار به بیش از 6 هزار تومان رسیده است. روزنامه ایران برنامههای وزارت جهاد کشاورزی برای جلوگیری از افزایش ناگهانی قیمت برخی محصولات پرمصرف در ماههایی از سال را از برخی مسئولان مربوط در این وزارتخانه پیگیری کرد اما کسی حاضر به پاسخگویی نشد. چون تنظیم بازار محصولات کشاورزی به طور کامل از وزارت صنعت معدن و تجارت به وزارت جهاد کشاورزی واگذار شده، این انتظار وجود دارد مسئولان این وزارتخانه با برنامهریزی دقیق از به وجود آمدن چنین مشکلاتی که هم کشاورز و هم مردم را متضرر میکند جلوگیری کنند.
در زمان کمبود جلوی واردات را نگیریم
سید رضا نورانی رئیس اتحادیه واردکنندگان و صادرکنندگان میوه، تره بار و صیفی، کمبود برخی محصولات در بازار و افزایش چند برابری قیمت را مشکلی میداند که سالها است در بازار ایران وجود دارد و هر سال هم به همان شیوه تکرار میشود.
نورانی نبود برنامهریزی مشخص برای محصولاتی مانند صیفی جات که در فصولی از سال کشت نمیشود را علت افزایش قیمتها اعلام میکند و میگوید با وجود اینکه این تولیدات جزو سبد کالایی واقعی مردم است اما تنظیم نشدن بازار آن باعث میشود مردم برای تأمین آن فشار چند برابری را متحمل شوند.
وی با اشاره به اینکه قیمت محصولی مانند گوجه فرنگی در بازار الان بیشتر از قیمت جهانی آن است میگوید این افزایش قیمت قدرت خرید مردم را کاهش داده است در حالی که مشکلاتی مانند سرمازدگی و کمبود انبار نباید تولید و عرضه محصولات را مورد هجمه قرار دهد.
نورانی این سؤال را مطرح میکند که محصولی مانند نارنگی که سال گذشته در بازار حدود کیلویی 2 هزار تومان بود چرا با وجود کنترل تورم در حال حاضر به بیشتر از 4 هزار تومان رسیده است؟ پرتقال نیز سال گذشته کیلویی 1700 تومان در میدان میوه فروخته میشد اما امسال هر کیلو 2700 تومان فروخته میشود. افزایش قیمتها بهخاطر کمبود این محصولات در بازار به وجود آمد در حالی که با ذخیرهسازی و واردات میتوانیم قیمت را کنترل کنیم.
به گفته رئیس اتحادیه واردکنندگان و صادرکنندگان میوه و تره بار سرمازدگی خارج از پیشبینی باعث از بین رفتن محصول گوجه فرنگی استانهایی مانند قزوین، البرز، تهران و برخی شهرهای دیگر شد و اکنون فقط گوجه فرنگی تولید دزفول و گوجه گلخانهای در بازار عرضه میشود که خیلی محدود است اما امسال اگر سرمازدگی زود رس نبود تا آذرماه کمبودی در تأمین گوجه فرنگی نداشتیم.
نورانی با بیان اینکه تا یک ماه آینده گوجه شهرهای جنوبی به بازار عرضه میشود میگوید اما نباید اجازه بدهیم تا آن موقع مردم مجبور باشند چند برابر قیمت واقعی را برای این محصول بپردازند. در واقع گوجه فرنگی محصولی است که نمیتوان آن را بیشتر از 2 هفته ذخیره کرد بنابراین برای افزایش عرضه باید اجازه واردات آن در یک مدت محدود داده شود.
نورانی معتقد است دولت باید به تشکلهایی که صادرات این محصولات را انجام میدهند در زمان کمبود اجازه واردات بدهد و واردات را منوط به قوانین پیچیده اداری نکند تا زمان از دست برود.
کمبود صنایع تبدیلی
حسین مهاجران، رئیس اتحادیه میوه و تره بار نیز کمبود برخی محصولات در بازار را علت گران شدن چند برابری آنها عنوان میکند و میگوید نبود برنامه کشت هم عاملی برای کمبود برخی تولیدات است طوری که محصولی که در یک سال بسیار کاشت میشود روی دست کشاورز میماند و سال دیگر کشت آن به نصف میرسد.
وی ساخت کارخانجات تبدیلی را یک راه حل مهم برای زمانی میداند که تولید محصولی بیشتر از میزان مصرف میشود اگر برای هر محصول کارخانه تبدیلی داشته باشیم میتوانیم اضافه تولید را با فراوری به محصولات دیگر تبدیل کنیم تا در زمان کمبود محصولات فراوری شده را با قیمت مناسب به بازار عرضه کنیم.
به گفته مهاجران در مهر و آبان هر سال گوجه فرنگی در انبارها ذخیره میشد اما بهخاطر سرمازدگی و بارشها گوجه فرنگی در بسیاری از استانها از بین رفت و فقط گوجه گلخانهای به بازار عرضه شد که هر کیلوی آن 6 هزار تومان است و جوابگوی بازار هم نیست.
مهاجران میگوید این موقع از سال گوجه بهبهان و کنگان به بازار میآمد اما بهخاطر تولید بیش از حد و متضرر شدن کشاورزان در سال گذشته کشت آن امسال در این دو شهر بسیار کاهش یافت و الان فقط باید منتظر گوجه فرنگی تولید بندرعباس تا 15 روز دیگر و چابهار تا
25 روز و بوشهر تا 40 روز آینده باشیم.
رئیس اتحادیه میوه و تره بار در خصوص افزایش قیت مرکبات نیز میگوید وزارت جهاد کشاورزی برآورد کرده بود کمبودی در تأمین نارنگی و پرتقال نداریم و ذخایر این دو محصول بیشتر از نیاز بازار است اما این ارزیابی را نکرده بود که بهخاطر ذخیره سنتی حدود 23 درصد از ذخایر از بین میرود و همین باعث افزایش قیمت شده است. وی میگوید اکنون پرتقال هر کیلو
2 هزار تومان از باغدار خریداری میشود و به همین دلیل قیمت آن زیاد شده است. فصل برداشت این محصول نیز از 15 آذر است اما بیشتر آن برای مصرف نوروز و بهار ذخیره میشود بنابراین بهدلیل افزایش قیمت پرتقال و کمبود آن نارنگی هم گران شده است.
مهاجران با انتقاد از برنامهریزی برای تنظیم بازار محصولات کشاورزی میگوید در برخی محصولات زمان برداشت صادرکننده هستیم اما چند ماه بعد به واردکننده تبدیل میشویم.